پنج سال پس از آنکه برادران لومیر در 28 دسامبر 1895 میلادی در زیر زمین گران کافه پاریس باشگاه سینماتوگراف را راه اندختند ، مظفرالدین شاه قاجار در 24 فروردین 1279 عازم پاریس شد و در نمایشگاه جهانی به این دستگاه نظرش جذب شد . اگر چه مورخان چرخیدن دسته دوربین مدل گومول را در اوستاند بلژیک در سه شنبه 18 اوت 1900 میلادی مطابق با 21 ربیع الثانی 1318 هجری قمری و 27 مرداد 1279 شمسی مبدأ و تاریخ سینمای ایران می دانند ، اما تولید و نمایش عمومی فیلمهای بلند سینمایی در ایران حداقل سه دهه بعد از این تاریخ رونق گرفت.

تولید و نمایش نزدیک به 2000 فیلم در تاریخ سینمای ایران ، فرهنگ و تاریخچه شخص و تأمل اجرایی به این پدیده بخشیده و هویت خاصی برای آن ساخته است . گردآوری و عرضه مناسب مظاهر ، یادگارها و اسناد این هنر در ایران همواره از آرزوهای علاقه مندان و دست اندرکاران این سینما بود. رویایی که با شکل گیری موزه سینمای ایران جامه عمل پوشید.

 اندیشه تحقق موزه سینمای ایران در شهریور سال 1373 جدی شد . با در اختیار گرفتن ساختمان قدیمی در یکی از کوچه های لاله زار ، کار گرد آوری اسناد ، آثار ، تصاویر ، تجهیزات و سایر یادگارها و نشانه های این سینما آغاز شد . جمع شدن این مجموعه با گستره و تنوع حیرت انگیز که در ابتدا حتی سبب تعجب مؤسسان و همکاران موزه شد ، راه طولانی و پر پیچ و خمی داشت . از آنهایی که با اشتیاق از تشکیل چنین مکانی استقبال کردند و آرشیوها و یادگارهایشان را به موزه سپردند ، تا موارد دیگری که با سماجت و استفاده از روابط و نفوذ اعضای شورای برپایی موزه با روشهای مختلف در اختیار موزه قرارگرفت. شوق و انگیزه ای که گرد آمدن این حجم از یادگارهای سینمای ایران پدید آورد ، بسیار باعث امیدواری شد و آرزوی بر پایی موزه زودتر از توقع همگان تحقق یافت.

فاز اول موزه در خرداد 1377 با حضور معاون رئیس جمهوری در محل قبلی موزه – کوچه پیرنیای خیابان لاله زارنو- افتتاح شد، اما فعالیت و پویایی مورد نظر را نداشت و عملاً متوقف ماند. واقعیت یافتن آرزوی دیرینه افتتاح مزه با مدتی تأخیر و با حمایت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ، معاونت امور سینمایی ، سازمان میراث فرهنگی ، شهرداری تهران و بنیاد سینمای فارابی ممکن شد و موزه به مکان فعلی خود در باغ فردوس انتقال یافت. موزه در تاریخ 28 شهریور 1381 با حضور ریاست محترم جمهوری وقت جناب آقای سید محمد خاتمی رسماً افتتاح شد. مکانی که هم اکنون عرضه مناسب تر بخشی از موارد گردآمده را فراهم می کند و هم به سبب ویژگی های منحصر به فرد معماری ، تجربه متفاوتی برای بازدیدکنندگان موزه خواهد بود.

 پیشینه تاریخی باغ فردوس – مکان فعلی موزه سینما – به سالهای 1250 تا 1364 هجری قمری می رسد. این بنا جزئی از مجموعه کاخ- باغهای شمیران است که محل گذراندن ییلاق اشراف قاجار بوده و به دستور محمد شاه ساخته شده است . اشاره و توصیف عظمت و زیبایی معماری باغ فردوس در خاطرات و نوشته های رجال و شخصیت های سیاسی و فرهنگی آن دوران و نیز در سفرنامه های فرنگی به شیوه های مختلف به چشم می خورد . مالکیت این مکان تاریخی چندین بار تغییر کرد تا سرانجام به املاک دولتی پیوست. در سال 1316 هجری شمسی به دستور وزیر معاونت وقت مرمت شد و به عنوان دبستان و دبیرستان مورد استفاده قرار گرفت . پس از انقلاب اسلامی این عمارت در اختیار مرکز آموزش اسلامی فیلم سازی قرار گرفت و سرانجام در سال 1381 به عنوان موزه سینمای ایران میزبان بازدید کنندگان شد.

هیات دولت جمهوری اسلا‌می ایران با صدور اطلا‌عیه‌ای ضمن تبریک فرارسیدن عید سعید فطر به‌ همه مسلمانان جهان بویژه رهبر معظم انقلا‌ب اسلا‌می و مردم‌ عزیز ایران روزهای چهارشنبه و پنجشنبه را تعطیل رسمی اعلا‌م کرد .

متن کامل اطلا‌عیه هیات وزیران به این شرح است. بسم الله الرحمن الرحیم فطر , عید اهل ایمان‌, روز پیروزی و غلبه برشیطان و جشن موحدان و خداجویان‌, فرا رسید درپیشگاه احدیت پیشانی تضرع وسپاس به خاک می‌گذاریم که مارابر سفره رحمت و ضیافت خویش میهمان کرد و فردا روز را روز عید, روز اجتماع و وحدت مسلمانان‌, روز تعاون و روز تجلی مهر و عطوفت انسانی و کمک به همنوعان قرارداد. ملت حق جوی ایران ماه مبارک رمضان را با تقوا ,خویشتنداری و خودسازی‌ , پاکی‌, تقرب به حق و جهاد اکبر به پایان رساند و روز تجلی فطرت پاک خداجوی خود را با نوای تکبیر و حمد وسپاس خدا همنوا با مسلمانان در سراسر جهان و در صفوف فشرده با نماز عید جشن می‌گیرند. مسلمانان در همه نقاط جهان عظمت و شکوه توحید را در نماز به نمایش خواهند گذاشت و بانوای توحید در سراسر جهان عطرافشانی خواهند کرد و با قنوت و مناجات خودنوای واقعی ازادگی را دوش به دوش صالحان , طنین افکن می کنند. عیدفطر عید عزت موحدان و عید عظمت خداجویان است. عید عزت و پایداری وعید صلح و مهرورزی است. عید انسان دوستی وکمال جویی و عید ظلم ستیزی وعدالت خواهی است. عید تعاون و نوع دوستی و عید پیام محمد صل الله علیه ‌و اله و سلم و روز شرافت و کرامت محمدی (ص ) است. دولت خدمتگزار , این عید بزرگ و جشن پیروزی بر شیاطین و طاغوت درون و برون را به همه مردم عزیز و شریف ایران و رهبر معظم انقلاب اسلامی ومسلمین جهان تبریک و تهنیت می گویند و از خداوند متعال‌, رستگاری و عزت‌و کرامت همه انسانها را آرزو می کند و با ارج نهادن به این روز بزرگ و برگزاری باشکوه جشن باشکوه فطر, روزهای چهارشنبه و پنجشنبه سوم وچهارم ابان ماه را تعطیل اعلام می کند تا در آغاز روز جدید کاری‌, فصل ‌تازه‌ای از خدمت خالصانه‌, بی وقفه و پرتلاش با بهره از توشه معنوی ماه‌رمضان به روی ملت گشوده شود و برکات رحمت واسعه الهی به مردم عزیز , مستمر و جاودانه باشد